Binnen delen van de Marrongemeenschap bestaan er traditionele manieren waarop familiegeschillen en maatschappelijke kwesties worden besproken en opgelost. Dat zegt marronkenner en antropoloog Thomas Polimé naar aanleiding van de discussie rond een zaak waarbij een 33-jarige Serginio Babe, bekend als “Snaipa”, ervan wordt beschuldigd een 13-jarig meisje te hebben bezwangerd.
Polimé benadrukt dat het gewoonterecht binnen Marrongemeenschappen niet overal hetzelfde wordt toegepast en dat gebruiken per stam en gebied kunnen verschillen. Volgens hem werden zaken in het verleden vaak eerst binnen de familie besproken en kon een oplossing worden gezocht via familiehoofden of een kapitein.
Als een zaak in Paramaribo gebeurt en er wordt aangifte gedaan, dan moet die volgens de nationale regels worden behandeldThomas Polimé
“Het kwam niet altijd tot de granman. Vaak werd het binnen de familie of bij de kapitein besproken,” legt Polimé uit.
Volgens de deskundige kent het binnenland eigen vormen van rechtspraak en herstel. Daarbij kunnen families afspraken maken over verantwoordelijkheden en verplichtingen. Hij noemt als voorbeeld dat bij bepaalde situaties de familie van de betrokkenen een rol speelt en dat afspraken worden gemaakt over hoe de gevolgen worden aangepakt.
Polimé geeft aan dat in gebieden zoals het Tapanahony- en Lawa-gebied traditionele structuren nog een belangrijke rol spelen. Tegelijkertijd wijst hij erop dat de situatie in Paramaribo anders kan liggen, omdat daar de nationale wetgeving en instanties zoals politie en justitie een grotere rol spelen.
“Als een zaak in Paramaribo gebeurt en er wordt aangifte gedaan, dan moet die volgens de nationale regels worden behandeld,” zegt hij.
De antropoloog stelt dat er soms spanning kan ontstaan tussen traditioneel gewoonterecht en het formele rechtssysteem. Vooral wanneer minderjarigen betrokken zijn, kan de overheid een doorslaggevende rol hebben.
“Als het gaat om een minderjarige en er is een klacht ingediend, dan bepaalt de overheid hoe daarmee wordt omgegaan,” aldus Polimé.
Hij benadrukt dat de toepassing van tradities niet betekent dat elke situatie hetzelfde wordt afgehandeld. “Het verschilt per gebied, per gemeenschap en per omstandigheden.”
De zaak heeft binnen de samenleving opnieuw vragen opgeroepen over de verhouding tussen traditionele gebruiken, kinderrechten en de nationale wetgeving