Een droom in een pot glans
Meledon Poeketie (34) uit Saamaca heeft een unieke zeep ontwikkeld die potten laat stralen als nooit tevoren. Het idee ontstond nadat ze in 2013 een basistraining volgde in zeepmaken.
Al vijftien jaar staat mevrouw Romilda Van Dalen-Leidsman ingeschreven met haar eigen onderneming ‘Adlimor’. Maar haar verhaal begint veel eerder — in een huis waar haar moeder kleding maakte en een jong meisje nieuwsgierig toekeek, leerde en uiteindelijk zelf begon.“Mijn eerste stikwerk deed ik al op mijn 9e.” Wat begon als iets kleins en vertrouwds, groeide uit tot een passie voor mode. Toch was het niet meteen de bedoeling om er een bedrijf van te maken. Het leven stuurde haar in die richting, op een moment dat alles veranderde. Romilda werkte bij Telenamic en had, zoals ze zelf zegt, “een redelijke positie”. Tot haar jongste zoon werd geboren met een bloedprobleem. “Hij moest op gezette tijden tabletten krijgen. Ik heb geprobeerd om hem bij mensen te laten, maar nooit bij een gemeenschappelijke oppas.” De zorg voor haar kind bracht haar tot een moeilijke maar bewuste keuze.
“Op een gegeven moment had ik zoiets van: nee, ik ga zelf op mijn kind passen. Je laat je werk en je komt thuis te zitten.”
Thuiszitten betekende voor haar echter niet stilzitten. De realiteit was duidelijk: er moest inkomen blijven. “Je bent iemand, je bent vrouw, je houdt van je geld. Ik was gewend om mijn eigen centen te verdienen.” In die fase vond ze opnieuw aansluiting bij iets dat altijd al in haar zat: creëren. Haar geloof gaf daarbij richting en kracht. “Je gaat naar de kerk, ik heb me bekeerd. Je moet je mooi kleden. Zo ben ik weer begonnen. Ik was wel heel huiverig om voor mensen te naaien.”
Zendingen worden vastgehouden op Zanderij en extra kosten stapelen zich opRomilda van Dalen
De doorbraak kwam niet alleen door haar talent, maar ook door steun en vertrouwen. “De vrouw van de voorganger in de kerk heeft met me gebeden. En toen is het beetje bij beetje gekomen.” Wat volgde was een geleidelijke, maar krachtige groei. Vandaag de dag maakt Romilda vrijwel alles wat met mode te maken heeft. “Tassen, schoenen, kleding, van alles. Lingerie, everything. Wat mode betreft, ik weet niet wat er is. Heel ruim.” Haar werk wordt gedreven door creativiteit, maar ook door kennis en ontwikkeling.
“Zonder educatie zou ik dit niet kunnen. Door me te laten scholen kom je de meesters tegen.” Die zoektocht naar kennis bracht haar ver buiten Suriname — naar Nederland, Nigeria en Italië. Vooral in Italië vond ze een nieuwe richting: schoenen. “Daar ben ik begonnen met deelschoenen en herenschoenen. Daarna heb ik me in Nigeria verfijnd. En ik ben nog steeds bezig. Ik wil sneakers doen, boots… echte veiligheidsschoenen.”
Toch is ondernemen in Suriname niet zonder uitdagingen. Vooral het verkrijgen van materialen blijkt een grote hindernis. “Alles is mogelijk in Suriname, maar het brengen van materiaal is verschrikkelijk. Vanuit Italië of Nigeria halen is een wahala.”Ze beschrijft hoe zendingen vastgehouden worden op Zanderij en hoe extra kosten zich opstapelen. “Voordat het hier is, heb je zoveel uitgegeven. Dan moet je nadenken: hoeveel ga ik het verkopen?”Ondanks die obstakels blijft ze standvastig. “Als ik het wil, moet ik het krijgen. Groot denken.” Waar anderen misschien zouden kiezen voor een winkel, droomt Romilda groter. Haar visie ligt bij productie en werkgelegenheid. “Mijn idee is een fabriek. Mensen trainen, mensen in dienst nemen en leveren aan winkels.” Een schoenfabriek in Suriname — een ambitie die ze niet baseert op hoop, maar op overtuiging en discipline. “Ik moet sparen. Ik koop een perceel en zet het op. Ik ga niet bedelen. Ik ben ondernemer.” Haar woorden zijn scherp en principieel: “Waar is het geld waarvoor je werkt? Spaar en doe wat je moet doen.” Voor Romilda is haar onderneming meer dan werk. Het is iets dat verder reikt dan haarzelf. “Het is een legacy. Als ik er niet meer ben, gaat iemand van mijn kinderen, schoonkinderen of kleinkinderen ermee door.” En misschien wel het meest bijzondere: haar reis in het maken van schoenen is nog maar net begonnen.
“Het is niet jaren geleden. Het is van dit jaar.” Een nieuw hoofdstuk, gebouwd op jaren van ervaring, doorzettingsvermogen en geloof. En één ding staat voor haar vast: “Het gaat uitkomen. Ook al ben ik er niet meer, iemand uit mijn roots gaat ermee door.”