Meer dan 100 van ‘s werelds meest ervaren oorlogscorrespondenten, journalisten en fotojournalisten – waaronder Christiane Amanpour, Lindsey Hilsum, Anderson Cooper, Clarissa Ward, Alex Crawford, Krishnan Guru-Murthy, Mehdi Hassan en de iconische oorlogsfotograaf Don McCullin – hebben een wereldwijde oproep ondertekend waarin directe en vrije toegang tot de Gazastrook wordt geëist voor buitenlandse media.
Deze oproep is geen eenmalige actie, maar het begin van een groeiende internationale beweging. Onder de naam Freedom to Report is het een open uitnodiging aan alle journalisten, mediamakers en verdedigers van persvrijheid om gezamenlijk op te staan. Lees meer op: https://freedomtoreport.org
De beweging is geïnitieerd door de bekroonde oorlogsfotograaf André Liohn, winnaar van de Robert Capa Gold Medal, en wordt gesteund door prominente organisaties zoals de Association of European Journalists, het Committee to Protect Journalists en Reporters Without Borders. Liohn werd geïnspireerd door de nalatenschap van omgekomen collega’s die hun leven gaven in de zoektocht naar waarheid – onder wie Marie Colvin, James Foley, Chris Hondros en Tim Hetherington. “Dit is geen oproep om gehoord te worden,” zegt Liohn. “Wij eisen dat onafhankelijke, professionele journalisten toegang krijgen tot Gaza. Wat er nu gebeurt is niet alleen een humanitaire blokkade, maar ook een informatiestilte. En dat moet stoppen.”
De situatie is ongekend urgent: meer dan 60.000 mensen zijn gedood in Gaza, het overgrote deel burgers. Pogingen tot een staakt-het-vuren zijn keer op keer mislukt. Toch blijft buitenlandse pers volledig geweerd, als gevolg van door Israël opgelegde beperkingen. De opgegeven reden is “veiligheid”, terwijl onder dezelfde omstandigheden hulpverleners, artsen en geestelijken wél toegang krijgen. De vraag moet dan ook duidelijk worden gesteld: waarom wil Israël niet dat buitenlandse journalisten rapporteren over wat er in Gaza gebeurt?
Sinds het begin van de oorlog zijn bijna 200 journalisten gedood – het merendeel Palestijns. De initiatiefnemers van de petitie stellen dat dit neerkomt op de ernstigste persblokkade in een moderne oorlog, met verstrekkende gevolgen voor de wereldwijde persvrijheid.
“Wanneer overheden eenzijdig de toegang tot oorlogsgebieden kunnen afsluiten,” waarschuwt de petitie, “ondermijnen zij de fundamenten van de democratie: de persvrijheid als tegenmacht.”
De oproep eert de uitzonderlijke moed van Palestijnse journalisten die onder belegering blijven rapporteren, maar benadrukt dat internationale aanwezigheid essentieel is om een volledig, onafhankelijk beeld van het conflict te bieden – en om solidair te zijn met hen die hun leven riskeren voor de waarheid.
De ondertekenaars zijn duidelijk: dit is geen activisme, dit is journalistiek. Het recht om te berichten, vooral in oorlogstijd, is geen luxe maar een democratisch fundament. De uitholling daarvan in Gaza wijst op een bredere, mondiale crisis in persvrijheid.
De petitie roept op tot:
Onmiddellijke toestemming van zowel Israëlische als Hamas-autoriteiten voor toegang van onafhankelijke buitenlandse journalisten tot Gaza;
Volledige naleving van de beschermde status van journalisten onder het internationaal recht, waaronder de Geneefse Conventies;
Actieve steun van mediabedrijven, maatschappelijke organisaties en overheden wereldwijd om het principe te verdedigen dat waarheid nooit mag worden bepaald door hen die wapens dragen of grenzen controleren.
